INICJATYWA JASPERS W POLSCE
JASPERS (Joint Assistance to Support Projects in European Regions) – Wspólne wsparcie dla projektów w europejskich regionach.
Uczestnicy po stronie UE:
- Europejski Bank Inwestycyjny (centrala – Luksemburg);
- Komisja Europejska;
- Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju;
- Kreditanstalt fur Wiederaufbau (KfW).
Instytucja Koordynująca w Polsce:
Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, Departament Koordynacji Programów Infrastrukturalnych, ul. Wspólna 2/4, Warszawa, tel. 022 461 39 30.
Biuro JASPERS, Budynek Metropolitan, Plac Piłsudskiego 1, Warszawa, tel. 022 310 05 10.
Cele inicjatywy JASPERS:
- wsparcie przygotowania dużych projektów inwestycyjnych,
- przyspieszenie przygotowania projektów umożliwiających wykorzystanie środków unijnych przyznanych Polsce,
- polepszenie jakości wniosków o dofinansowanie zatwierdzanych przez Komisję Europejską.
Zakres wsparcia:
Inicjatywa JASPERS dotyczy wsparcia dużych projektów od 25 mln euro w sektorze środowiska oraz od 50 mln w sektorze transportu i innych sektorach, które kwalifikują się do wsparcia z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz Funduszu Spójności. Wsparcie nie ma charakteru finansowego, ale doradczy.
Przedmiotem wsparcia JASPERS jest pomoc techniczna w przygotowaniu dużych projektów inwestycyjnych w zakresie:
- weryfikacji przygotowanej dokumentacji (studium wykonalności, sposób wyliczenia poziomu dofinansowania, dokumentacja środowiskowa),
- analizy wybranych kwestii problemowych,
- doradztwa i wsparcia w rozwiązaniu kwestii istotnych dla przygotowania projektu (np. pomoc publiczna),
- wsparcia o charakterze horyzontalnym związanym z przygotowaniem dużych projektów (wytyczne dla projektów generujących dochód, programy pomocy publicznej),
- polepszenia jakości wniosków o dofinansowanie zatwierdzanych przez Komisję Europejską,
- wsparcia przy określaniu warunków dla konsultantów przygotowujących dokumentację (Specyfikacja Istotnych Warunków Zamówienia),
- wsparcia na etapie koncepcyjnym przygotowania projektów (analiza optymalnych rozwiązań instytucjonalnych, niezależna ocena przy wyborze wariantu realizacji, weryfikacja przyjętych założeń, identyfikacja pominiętych lub niedostatecznie uwzględnionych elementów krytycznych, weryfikacja na wczesnym etapie kwalifikowalności).
Koszt dla beneficjenta:
Za korzystanie z usług ekspertów zatrudnionych w ramach JASPERS beneficjent nie ponosi kosztów finansowych, nie ma obowiązku korzystania z kredytów Europejskiego Banku Inwestycyjnego czy Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju.
Beneficjenci i instytucje uczestniczące w monitorowaniu realizacji inicjatywy JASPERS ponoszą jednak koszy związane z organizacją spotkań oraz przekazywaniem dokumentów.
Zasady działania i wybór projektów:
JASPERS działa w oparciu o coroczne plany działań uzgadniane pomiędzy przedstawicielami JASPERS, Komisji Europejskiej a Ministerstwem Rozwoju Regionalnego. Pierwszy plan działań dla Polski został podpisany w sierpniu 2006 r. i obejmuje on projekty z sektora transportu, energetyki, środowiska i infrastruktury informatycznej.
Plan działań na 2007 r. zawiera projekty z sektora transportu, środowiska, energetyki, infrastruktury B+R, rekultywacji oraz infrastruktury społecznej przewidziane do realizacji w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko, Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, Programu Operacyjnego Rozwój Polski Wschodniej oraz Regionalnych Programów Operacyjnych.
Projekty do wsparcia w ramach JASPERS zgłaszają instytucje zarządzające programami operacyjnymi we współpracy z instytucjami pośredniczącymi. Zgłaszane projekty powinny być przewidziane do realizacji tj. wskazane w indykatywnym wykazie dużych projektów dla danego programu operacyjnego.
Dla każdego projektu konieczne jest wypełnienie fiszki (również w języku angielskim) przedstawiającej zakres projektu, uzasadnienie wyboru oraz proponowany zakres wsparcia inicjatywy JASPERS.
Zgłaszane do JASPERS projekty powinny charakteryzować się jedną z następujących cech:
- mieć nietypowy, wyjątkowo skomplikowany charakter, np. związany z kwestiami środowiskowymi, pomocą publiczną, kwalifikowalnością itp.
- mieć charakter projektów pilotażowych, aby wyniki dla danego projektu mogłyby zostać wykorzystane przy innych, podobnych projektach,
- wartość projektu warunkująca powodzenie całego priorytetu/programu.
Propozycje projektów do Planu działań na 2009 r. można zgłaszać w terminie od września do końca października 2008 r., wyłącznie za pośrednictwem instytucji zarządzających programami operacyjnymi, instytucji pośredniczących, a w przypadku programów regionalnych instytucji koordynującej regionalne programy operacyjne.
Pobierz pliki:
Prezentacja dot. Inicjatywy JASPERS w Polsce - wsparcie przygotowania dużych projektów inwestycyjnych 
Fiszka projektowa w języku polskim 
Fiszka projektowa w języku angielskim 
Procedury współpracy z inicjatywą Jaspers 
***
Poniżej zamieszczone wersje Niebieskich Ksiąg dla sektora transportu oraz Rezultaty studium wykonalności wraz z analizą kosztów i korzyści zostały poprawione, uzupełnione i zaktualizowane w porównaniu z pierwszymi wersjami tych dokumentów. Nie zmieniają one zasadniczego kształtu dokumentów, ale są wynikiem uwzględnienia uwag, pytań i postulatów zgłaszanych przez potencjalnych beneficjentów, konsultantów przygotowujących projekty i instytucji oceniających wnioski. Wszystkie pytania odnośnie stosowania ww. dokumentów przy przygotowaniu projektów POIiŚ powinny być kierowane tak jak w przypadku innych pytań dotyczących naboru wniosków do instytucji wdrażającej, tj. Centrum Unijnych Projektów Transportowych.
***
Niebieskie Księgi (Blue Books) dla projektów infrastruktury drogowej, lotniczej, kolejowej oraz transportu publicznego, realizowanych w ramach PO Infrastruktura i Środowisko
Niebieskie Księgi stanowią wytyczne w zakresie przeprowadzania analizy kosztów i korzyści, jako element studium wykonalności projektu inwestycyjnego.
Celem tych dokumentów jest ujednolicenie metodyki opracowywania analizy kosztów i korzyści dla wszystkich sektorów transportowych w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko i przez to zapewnienie stosowania wspólnych i jednakowych zasad dla poszczególnych sektorów, a także w ramach każdego z tych sektorów.
Przedmiotowe dokumenty zostały zaktualizowane przez Inicjatywę Jaspers i są rekomendowane do stosowania przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego oraz Ministerstwo Infrastruktury. Poprzednia edycja podręcznika została opracowana w 2006 r. przez Konsorcjum Scott Wilson, Arup, PM Group oraz ich głównego podwykonawcę Ernst & Young.
Z myślą o zwiększeniu przejrzystości i ułatwieniu w stosowaniu, Niebieska Księga została podzielona na cztery części dedykowane poszczególnym sektorom transportowym: drogowemu, kolejowemu, lotniczemu oraz transportowi miejskiemu.
Każda z części zawiera m.in.:
- identyfikację wariantów na potrzeby analizy kosztów i korzyści,
- opracowanie danych wejściowych, w tym: prognozy ruchu, koszty inwestycyjne, koszty utrzymania, przychody,
- analizę ekonomiczną,
- wybór ostatecznego wariantu inwestycyjnego,
- ocenę finansową, w tym: wskaźniki finansowe, stabilność projektu, poziom dofinansowania,
- ocenę ryzyka.
Niebieskie księgi dla sektora transportu (infrastruktura drogowa, lotnicza, kolejowa oraz transport publiczny)
Pobierz pliki:
NOWE: Niebieska księga dla infrastruktury drogowej 
NOWE: Niebieska księga dla infrastruktury kolejowej 
NOWE: Niebieska księga dla infrastruktury lotniczej 
NOWE: Niebieska księga dla transportu publicznego 
***
Sektor transportu (priorytety VI, VII, VIII)
Załączniki do wniosku o dofinansowanie dla projektów drogowych, lotniczych oraz transportu publicznego („Rezultaty studium wykonalności wraz z analizą kosztów i korzyści”).
Prezentowany dokument: „Rezultaty studium wykonalności wraz z analizą kosztów i korzyści (dla dużych projektów)” ma na celu istotne dla Komisji Europejskiej podsumowanie oraz krótką aktualizację podstawowych informacji dotyczących formalnych etapów przygotowania projektu oraz jego podstawowych parametrów (koszty inwestycji, prognozy ruchu, analiza socjo-ekonomiczna, ocena finansowa, harmonogram realizacji inwestycji, itd.). Dokument taki powinien być opracowany dla projektów, których wykonalność została potwierdzona na etapie wcześniejszych studiów i analiz; nie zastępuje on pełnego opracowania studium wykonalności, gdzie potencjalny projekt jest poddawany analizom, nie tylko ekonomiczno-finansowym, ale także technicznym, prawnym, środowiskowym, etc.
Niniejszy dokument jest obowiązkowy dla dużych projektów (projekty powyżej 50 mln euro dla priorytetów VI i VIII oraz powyżej 25 mln euro w ramach priorytetu VII: „Transport przyjazny środowisku” które nie wchodzą w skład sieci transeuropejskich) w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko. Dokument ten może być również wymagany dla pozostałych projektów transportowych, jeżeli taki wymóg zostanie wprowadzony przez instytucję pośredniczącą.
Celem dokumentu jest standaryzacja procesu przygotowywania projektów oraz przede wszystkim skrócenie procesu ich oceny na szczeblu krajowym i Komisji Europejskiej (dot. projektów dużych, wymagających akceptacji KE).
O ile dokument: „Rezultaty studium wykonalności wraz z analizą kosztów i korzyści” powinien być całkowicie zgodny z wnioskiem o dofinansowanie w zakresie wszystkich prezentowanych informacji i danych, to inne dokumenty takie jak studium wykonalności muszą stwierdzać wykonalność projektu, co do szczegółowych parametrów (np. kosztów inwestycji, wskaźników finansowych), jednakże nie muszą być całkowicie zgodne z wnioskiem o dofinansowanie (studium wykonalności powstaje najczęściej znacznie wcześniej, na początkowym etapie prac przygotowawczych projektu).
Oznacza to, że mając wykonane studium wykonalności, beneficjent nie musi aktualizować lub wykonywać całego studium od nowa, ale wystarczające jest przygotowanie „Rezultatów studium wykonalności wraz z analizą kosztów i korzyści”.
Opracowywanie dokumentu „Rezultaty studium wykonalności wraz z analizą kosztów i korzyści” jest szczególnie przydatne dla przygotowywanych obecnie projektów transportowych, których wykonalność została już zbadana i stwierdzona w przeszłości, ale:
- nie ma ostatnio wykonywanych lub zaktualizowanych studiów wykonalności,
- istnieją wątpliwości, co do kompletności merytorycznej studiów, które zostały opracowane w ostatnim czasie,
- beneficjent chciałby uporządkować i usystematyzować informacje zawarte w aktualnym studium wykonalności celem przedstawienia projektu w bardziej przyjaznej dla oceniającego formie.
Niniejsze załączniki do wniosku o dofinansowanie („Rezultaty studium wykonalności wraz z analizą kosztów i korzyści”) są dostępne dla projektów infrastruktury drogowej, lotniczej, kolejowej oraz transportu publicznego.
Załączniki do wniosku o dofinansowanie dla infrastruktury drogowej, lotniczej, kolejowej oraz transportu publicznego są dostępne w serwisie informacyjnym Ministerstwa Rozwoju Regionalnego. Przejdź do strony z dokumentami 